(untitled) (ҚазҰУ Хабаршысы. Математика, механика, информатика сериясы, 2019)
Қазiргi таңда үшөлшемдi есептi екi өлшемдi инженерлiк және математикалық әдiстер дейiне түсiрiп есептеп шешу бағытында қөптеген зерттеу ұмыстары жүргiзiлiп келедi. Бiрақ бұл зерттеулер мәселенi толығымен шеше алмайды. Әр түрлi геометрия жағдайындағы денелер үшiн бұл мәселенi шешу бүгiнгi күнге дейiн жалғасуда, оны отандық, ресейлiк және шетелдiк ғалымдардың жарияланымдары дәлелдейдi. Осыған қоса - қатаң математикалық аппаратты қолдану арқылы берiлген тербелiс теңдеулерi негiзiнде деформацияланатын ортамен әрекет- тесетiн дөңгелек қабықшалардың динамикалық мiнез-құлқын зерттеу жұмысы да жатады. Берiлген функция туынсы екiншi реттiден жоғары және дөңгелек цилиндрлiк қабықтың тер- белiс теориясына қатысты жүйелерiнiң тербелiс теңдеуiн жуық түрi, атап айтқанда айналу инерциясы мен көлденең ығысу, бұралуының тербелiс жағдайларының мәселелерi ғылыми басылымдарда жариалануы өте аз. Осы мақалада келтiрiлген қалындығы өзгермелi цилин- дрлiк қабықшаның жуық тербелiс теңдеулерi бiзге тербелiстердiң жуық теориясын, сонымен қатар жуық теңдеу мен бастапқы шарттарды қанағаттандыратын жағдайын құруға мүмкiн- дiк бередi. Алынған нәтижелер цилиндрлiк қабықтың тербелiстерiнiң белгiлi бiр есептерiн шешуде және шеттiк есептерге тұжырым жасауға мүмкiндiк бередi.