Using the boundary elements approach to solve the problems of liquid filtration via the dam

A. S. Muratov; A. T. Kalbayeva; S. D. Kurakbayeva; A. T. Kalbayeva

doi:10.26577/JMMCS.2020.v108.i4.08

Авторлар

A. S. Muratov М.Әуезов атындағы Оңтүстiк-Қазақстан университетi, Шымкент қ., Қазақстан http://orcid.org/0000-0001-7912-7212
A. T. Kalbayeva М.Әуезов атындағы Оңтүстiк-Қазақстан университетi, Шымкент қ., Қазақстан http://orcid.org/0000-0001-7718-5857
S. D. Kurakbayeva Южно-Казахстанский университет имени М.Ауэзова, г. Шымкент, Казахстан http://orcid.org/0000-0001-5463-1930
A. T. Kalbayeva Южно-Казахстанский университет имени М.Ауэзова, г. Шымкент, Казахстан http://orcid.org/0000-0003-4812-9404

DOI:

https://doi.org/10.26577/JMMCS.2020.v108.i4.08

Кілт сөздер:

сұйықтықты сүзу, дамба, бөгет, қоршау, зақымдалған бассейн, сулау, шекаралық элементтер әдiсi

Аңдатпа

Жұмыста ықтимал зақымдану жағдайларын ескере отырып, дамба арқылы судың сүзiлуiн есептеу әдiсi мен бағдарламасы қарастырылған. Шекаралық элементтер әдiсiне сүйене отырып, су өткiзбейтiн шекаралық элемент болған кезде бөгет арқылы сұйықтықтың сүзiлуiн есептеу әдiсi ұсынылады. Сандық эксперимент арқылы жоғарғы және төменгi бьефтердiң зақымдалуымен дамба арқылы сұйықтықты сүзу кезiнде бос шекараның жағдайы алынды және дамбаның тек жоғарғы бьефi зақымданған жағдайда алынған нәтижелермен салыстырмалы талдау жүргiзiлдi. Бос беттiң бастапқы орны ерiктi түрде анықталды. Оңтайлы есептеу уақытына қол жеткiзудi ескере отырып, жоғарғы және төменгi бьефтердi зақымдай отырып, дамба арқылы еркiн бетi бар сұйықтықты сүзуге арналған шекаралық элементтердiң орналасу графиктерi салынды. Дәл осындай себептер бойынша бөгеттiң ортасында және төменгi бьефiнде зақым басталған жағдайда бөгет арқылы еркiн бетi бар сұйықтықты сүзу үшiн шекаралық элементтердiң орналасу кестесi жасалды. Delphi 7 визуалды бағдарламалау ортасында бағдарламалық жасақтама жасалды. Алынған нәтижелерден дамбаның тек жоғарғы бьефiнiң бөгетi зақымданған жағдайда, дамбаның екi бьефiнiң зақымдануына қарағанда, топырақтың көбiрек сулануы байқалады. Бұл дамбаның сынуы мен төменгi бьефi болған кезде су ағыны тезiрек жүредi және топырақтың сулануы аз болады. ұсынылған жұмыстың нәтижелерi жер бөгеттерiн жобалау кезiнде инженерлiк тәжiрибеде пайдалы болуы мүмкiн.